Szanowni Państwo,

Nieubłaganie zbliża się wprowadzenie Jednolitego Pliku Kontrolnego dla podatku dochodowego osób prawnych (JPK CIT), który zapowiada kolejne istotne zmiany w sposobie raportowania danych podatkowych przez przedsiębiorstwa w Polsce.

Zapraszamy do lektury najnowszego newslettera AVP for ERP, w którym opisujemy, jakie zmiany przyniesie JPK CIT i jakie wyzwania mogą napotkać przedsiębiorcy.

Zapraszamy do zapoznania się z poniższymi materiałami.

Co zmieni się od 1 stycznia 2025 r.?

Zgodnie z projektowanymi przepisami, od 1 stycznia 2025 r. zostanie wprowadzony obowiązek prowadzenia ksiąg rachunkowych w formie elektronicznej i corocznego przesyłania ustrukturyzowanych informacji w nich zawartych do organów podatkowych – za pomocą struktury JPK CIT, składającej się z dwóch odrębnych zbiorów: JPK_KR_PD (Jednolity Plik Kontrolny dla ksiąg rachunkowych raportowanych na podstawie ustaw o podatkach dochodowych PIT i CIT) oraz JPK ST (Jednolity Plik Kontrolny dla ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych).

Kogo dotyczyć będzie obowiązek przesłania JPK CIT?

Obowiązek przesyłania JPK CIT w ramach podatkowego rozliczenia rocznego do organów podatkowych wprowadzany będzie stopniowo. Za lata podatkowe rozpoczynające się po:

• 31 grudnia 2024 r. do przekazywania JPK CIT zobowiązani zostaną:

• podatnicy CIT, u których wartość przychodu uzyskanego w poprzednim odpowiednio roku podatkowym albo roku obrotowym przekroczyła równowartość 50 mln euro;
• podatkowe grupy kapitałowe;

• 31 grudnia 2025 r. obowiązek JPK CIT obejmie pozostałych podatników VAT obowiązanych do przesyłania ewidencji JPK_VAT;
• 31 grudnia 2026 r. obligatoryjne przesyłanie JPK CIT obejmie wszystkich podatników CIT.

Obowiązek będzie powstawał co roku, w terminie złożenia zeznania podatkowego, czyli w terminie 3 miesięcy od zakończenia roku podatkowego. Zatem pierwsi podatnicy (o ile ich rok podatkowy jest taki sam jak rok kalendarzowy) będą musieli złożyć JPK CIT razem z zeznaniem CIT-8 za 2025 r. do 31 marca 2026 roku. Konieczne jest jednak przeprowadzenie prac przygotowawczych już teraz.

Zakres informacji objętych JPK CIT wynikający z projektu rozporządzenia

W projekcie rozporządzenia Ministerstwo Finansów proponuje wprowadzenie między innymi następujących zmian:

• Wprowadzenie w strukturze JPK_KR dodatkowych oznaczeń (znaczników) identyfikujących konta ksiąg stosowanych przez jednostki. Znaczniki określone są w treści rozporządzenia, a dotyczą zarówno kont bilansowych (aktywa, pasywa, koszty, przychody), jak również kont pozabilansowych związanych z różnicami pomiędzy wartościami bilansowymi a podatkowymi, czy też wydzielonych do tych celów kont bilansowych.
• Księgi rachunkowe będzie trzeba rozszerzyć o:

• dane identyfikacyjne kontrahenta (dziennik);
• w przypadku faktur stanowiących dowód księgowy – numer identyfikujący fakturę lub fakturę korygującą w Krajowym Systemie e-Faktur KSeF (dziennik),
• dane potwierdzające nabycie, wytworzenie lub wykreślenie z ewidencji środka trwałego lub wartości niematerialnej i prawnej (ewidencja środków trwałych),
• określenie rodzaju dowodu potwierdzającego nabycie, wytworzenie lub wykreślenie z ewidencji (ewidencja środków trwałych).

Ponadto księgi rachunkowe trzeba będzie dostosować do rozliczeń z tytułu podatku dochodowego, bowiem projekt rozporządzenia wskazuje 6 kategorii, które trzeba będzie wykazywać w strukturze JPK_KR_PD:

• wysokość przychodów zwolnionych z opodatkowania (trwałe różnice pomiędzy zyskiem/stratą dla celów rachunkowych a dochodem/stratą dla celów podatkowych),
• wysokość przychodów niepodlegających opodatkowaniu w roku bieżącym,
• wysokość przychodów podlegających opodatkowaniu w roku bieżącym, ujętych w księgach rachunkowych lat ubiegłych,
• wysokość kosztów niestanowiących kosztów uzyskania przychodów (trwałe różnice pomiędzy zyskiem/stratą dla celów rachunkowych a dochodem/stratą dla celów podatkowych),
• wysokość kosztów nieuznawanych za koszty uzyskania przychodów w bieżącym roku,
• wysokość kosztów uznawanych za koszty uzyskania przychodów w roku bieżącym, ujętych w księgach lat ubiegłych.

Kategorie te mają wynikać z odpowiedniego znakowania kont księgowych na potrzeby podatku dochodowego.

Wpływ proponowanych zmian na systemy przedsiębiorców

W związku z wprowadzeniem nowego obowiązku, podatnicy zobowiązani zostaną do implementacji nowych rozwiązań w swoich systemach IT oraz do przebudowy księgi głównej i ksiąg pomocniczych w sposób, który umożliwi im wywiązanie się z obowiązku przesyłania JPK CIT. Zmiana ta dotknie również podmioty świadczące usługi prowadzenia takich ksiąg.

Obecnie dane finansowo-księgowe wprowadzane są w systemie w różnych przekrojach; mamy możliwości rejestrowania dodatkowych informacji, bez konieczności rozbudowy planu kont o nowe analityki. Moduł finansowo-księgowy został zintegrowany z wieloma zewnętrznymi systemami wspomagającymi, tworząc rozbudowane współpracujące ze sobą środowisko. Niestety. projektowane zmiany dotyczące nowej struktury JPK CIT spowodują konieczność wycofania się z wielu wprowadzonych modyfikacji systemowych. Informacje/klasyfikatory zawarte obecnie w dodatkowych wymiarach, w tak zwanych etykietach dopiętych do konta księgowego, będą musiały ponownie zostać przywrócone na poziom kont księgowych. To oznacza istotne nakłady na modyfikacje programistyczne w zautomatyzowanych już procesach i w samym systemie, które będą wymagały zmian zarówno konfiguracyjnych, związanych z rozbudową planu kont, ponownym ustawieniem schematów przepływu informacji, integracji z innymi modułami, jak również dokonywaniem wielu technicznych przeksięgowań na kontach księgowych.

Prawdopodobnie wielu przedsiębiorców będzie zmuszonych do przeorganizowania planu kont pod kątem przypisania do nich jednoznacznych znaczników (znaczników głównych, jak i znaczników dla podatku dochodowego). Będzie się to wiązało z wprowadzeniem dodatkowych poziomów analitycznych na kontach i być może przeniesieniem niektórych informacji ewidencjonowanych dotychczas na wymiarach kontrolingowych na poziom konta księgowego.

Przykładem takich zmian może być konieczność znakowania kont rozrachunkowych oraz przychodów i kosztów w podziale na jednostki powiązane i jednostki pozostałe, ale na obecnym etapie nie wiemy, czy taki podział obowiązkowo trzeba będzie wprowadzić. Aktualny projekt budzi nadal zbyt wiele wątpliwości, które blokują prace programistyczne i wdrożeniowe.

Wątpliwości budzą również:

• księgowania zbiorcze (bez kontrahenta) – czy będzie to wymagało zmian w sposobie księgowania i obiegu dokumentów,
• konieczność podziału kont na długo- i krótkoterminowe.

Czekamy na ogłoszenie przepisów i szczegółowe objaśnienia Ministra Finansów.

Dowiedz się, jaki jest stan przygotowań systemu Softlab ERP

System Softlab ERP by Asseco został wzbogacony o nowe możliwości znakowania kont księgowych:

• Konta księgowe będzie można oznaczyć 3 znacznikami: głównym, dodatkowym oraz znacznikiem dla podatku dochodowego.
• Słownik znaczników kont został zaimportowany z załączników do rozporządzenia i zawiera znaczniki dla 7 typów jednostek (banki, fundacje, …, jednostki pozostałe).
• Znaczniki kont będzie można przypisać zarówno do kont czynnych, jak i kont na wyższych poziomach.
• Wszystkie procedury przeznaczone do zakładania oraz kopiowania kont zostały dostosowane do obsługi znaczników kont.

Co planujemy w 4 kwartale 2024 r.?

• Dodanie znaczników kont do słowników: Obroty kont, Salda i obroty dla wybranego okresu. (w 4 kwartale 2024 r.)
• Sprawozdanie z kontami/znacznikami (w 2025 r.).

Do ewidencji różnic pomiędzy wartościami bilansowymi a wartościami podatkowymi w systemie Softlab ERP by Asseco stosowane są konta pozabilansowe zawierające oznaczenie kosztów i przychodów oraz rodzaj różnicy (trwała, przejściowa, inna).

Co jeszcze planujemy?

• Wprowadzenie nowych rodzajów różnic: BR dla kosztów uzyskania przychodów poniesionych na działalność badawczo-rozwojową (ulga B+R) oraz BX dla przychodów i kosztów związanych z kwalifikowanymi prawami własności intelektualnej (IP – BOX).
• Stworzenie nowego raportu prezentującego kategorie wykazywane w węźle RPD struktury JPK_KR_PD – wyzwaniem jest tu podział przejściowych różnic podatkowych związanych z przychodami i kosztami niepodlegającymi opodatkowaniu w roku bieżącym oraz podlegającymi opodatkowaniu w roku bieżącym, ujętych w księgach rachunkowych lat ubiegłych – planujemy wykorzystać tzw. klasyfikatory na kontach pozabilansowych.

System Softlab ERP by Asseco został wzbogacony o nowe typy plików JPK:

• Zostały wyodrębnione 2 nowe struktury dla plików JPK: JPK_KR_PD oraz JPK_ST.
• Struktury mogą być zasilane (podobnie jak poprzednie) danymi z ERP albo z plików XLS.
• Dostępne są funkcje walidujące oraz funkcje do tworzenia plików XML i ich wysyłki na bramkę MF.

W zakresie ewidencji ST w systemie Softlab ERP planowane są następujące zmiany (4 kwartał 2024 r.):

• Wprowadzenie kodów JPK w słownikach: metod amortyzacji, kodów operacji.
• Dodanie numeru KSEF dla faktur związanych z nabyciem oraz zbyciem ST.

Jak przygotować się na wejście w życie JPK CIT?

Jeżeli obowiązek dotyczący przesyłania JPK CIT nie zostanie ponownie odroczony, tzw. dużym podatnikom oraz podatkowym grupom kapitałowym pozostaje niewiele czasu na dostosowanie systemów informatycznych i księgowych do nowych wymogów.

Proces dostosowania do JPK CIT może wymagać podjęcia zmian w metodologii księgowania, tak aby zawrzeć w niej wszystkie wymagane elementy.

Już dzisiaj zachęcamy do podjęcia prac analitycznych z opiekunem projektu, żeby z wprowadzeniem koniecznych zmian zdążyć przed końcem roku.

Autor: Jolanta Socha