1 stycznia 2019 roku weszła w życie ustawa z dnia 4 października 2018 roku o pracowniczych planach kapitałowych (Dz.U. z 2018 r. poz. 2215).

Pracownicze Plany Kapitałowe stanowią powszechny, dobrowolny program oszczędzania na emeryturę, tworzony i współfinansowany przez pracowników, pracodawców i państwo.

Program PPK obejmuje automatycznie osoby zatrudnione w wieku od 18 do 54 lat, za które pracodawca zobowiązany jest opłacać składki na ubezpieczenie emerytalno-rentowe. Program nie obejmuje osób samozatrudnionych, służb mundurowych, a także rolników.

Uczestnictwo w Pracowniczych Planach Kapitałowych osób w wieku między 55. a 69. rokiem życia jest uzależnione od złożenia przez nich stosownego oświadczenia woli. Pracodawca może zapisać taką osobę do PPK, jeżeli w okresie 12 miesięcy poprzedzających pierwszy dzień zatrudnienia osoba ta była zatrudniona u tego pracodawcy łącznie przez co najmniej 3 miesiące. W stosunku do takich osób nie będzie obowiązywać automatyczny zapis do programu.

Przepisy ustawy o PPK zakładają dobrowolny charakter programu. Zatem mimo że pracownicy są automatycznie do niego zapisywani, mają możliwość rezygnacji z uczestnictwa. W tym celu pracownik musi złożyć pracodawcy deklarację rezygnacji z PPK. Obowiązkiem pracodawcy jest poinformowanie o tym fakcie właściwej instytucji finansowej w ciągu 7 dni od dnia złożenia deklaracji przez pracownika. Rezygnacja obowiązuje już w miesiącu jej złożenia, a składki już pobrane podlegają zwrotowi.

Pracownik, który zrezygnował z udziału w pracowniczych planach kapitałowych, ma w każdym momencie możliwość ponownego przystąpienia do tego programu.

Powszechność tego programu powoduje, że docelowo każdy pracodawca zatrudniający co najmniej jedną osobę będzie zobligowany do zawarcia z instytucją finansową umowy o zarządzanie PPK.

Pracownicze plany kapitałowe są dobrowolne tylko z punktu widzenia pracownika. Pracodawca jest zobligowany do tworzenia PPK.

Pracownicze plany kapitałowe będą wdrażane stopniowo. O dacie utworzenia PPK decyduje wielkość oraz typ pracodawcy.

Najwięksi pracodawcy, którzy zatrudniają co najmniej 250 osób według stanu na dzień 31 grudnia 2018 r., powinni już przystąpić do programu PPK. Firmy, które zatrudniają co najmniej 50 osób, będą zobowiązane do stosowania nowych przepisów od 1 stycznia 2020 r., a podmioty zatrudniające co najmniej 20 osób – od 1 lipca 2020 r. Pozostałe przedsiębiorstwa, a także podmioty należące do sektora finansów publicznych będą zobowiązane do tworzenia Pracowniczych Planów Kapitałowych dopiero od 1 stycznia 2021 r.

Wybór instytucji finansowej

Do 25 września 2019 roku pracodawca zobowiązany jest uzgodnić z pracownikami wybór instytucji finansowej, która będzie prowadziła w firmie Pracownicze Plany Kapitałowe. Wybór instytucji finansowej ma opierać się na ocenie proponowanych przez instytucje finansowe warunków zarządzania środkami gromadzonymi w PPK, ich efektywności w zarządzaniu aktywami oraz posiadanego przez nich doświadczenia w zarządzaniu funduszami inwestycyjnymi lub emerytalnymi. Dokonując tego wyboru, pracodawca musi mieć również na względzie interes osób zatrudnionych.

Jeśli u pracodawcy działa zakładowa organizacja związkowa, wybór instytucji finansowej musi być z nią uzgodniony. Jeśli zaś u pracodawcy nie funkcjonują związki zawodowe, wówczas musi on porozumieć się z reprezentacją osób zatrudnionych wyłonioną w trybie przyjętym w danym podmiocie zatrudniającym.

W sytuacji, gdy nie zostanie osiągnięte opisane wyżej porozumienie, obowiązkiem pracodawcy jest wybór instytucji finansowej, z którą zostanie zawarta umowa o zarządzanie PPK, z uwzględnieniem oceny proponowanych przez instytucje finansowe warunków zarządzania środkami gromadzonymi w PPK.

Umowa o zarządzanie PPK

Do 25 października 2019 roku pracodawcy są zobowiązani podpisać umowę o zarządzanie PPK.

Umowa o zarządzanie PPK to umowa zawarta pomiędzy pracodawcą a instytucją finansową w postaci elektronicznej pozwalającej na utrwalenie jej treści na trwałym nośniku.

Umowa o prowadzenie PPK

Kolejny obowiązek pracodawcy w procesie wdrażania PPK w organizacji to podpisanie umowy o prowadzenie PPK.

Umowę o prowadzenie PPK pracodawca zobowiązany jest zawrzeć do 10. dnia miesiąca następującego po upływie 3 miesięcy od dnia powstania obowiązku tworzenia PPK.

Zgodnie z interpretacją Państwowego Funduszu Rozwoju, odpowiedzialnego za wdrożenie PPK, pracodawca zatrudniający na dzień 31 grudnia 2018 roku powyżej 250 osób powinien zawrzeć umowę o prowadzenie PPK do 12 listopada 2019 roku (z uwagi na to, że 10 i 11 listopada to dni ustawowo wolne od pracy).

Umowa o prowadzenie PPK to umowa zawarta przez pracodawcę, w imieniu i na rzecz osób zatrudnionych, z instytucją finansową, z którą podmiot zatrudniający zawarł umowę o zarządzanie PPK. Lista uczestników PPK stanowi załącznik do umowy.

Umowa o prowadzenie PPK określa w szczególności:

• strony umowy, w tym wybraną instytucję finansową;
• dane identyfikujące uczestnika PPK;
• sposób deklarowania wpłat dodatkowych finansowanych przez uczestnika PPK i sposób zmiany wysokości tych wpłat;
• warunki gromadzenia środków i zarządzania nimi przez fundusze zdefiniowanej daty (fundusze dostosowane do wieku uczestników);
• warunki, terminy i sposób dokonania wypłaty, wypłaty transferowej lub zwrotu;
• sposób składania dyspozycji.

Zawarcie tej umowy rodzi obowiązek przekazywania składek do instytucji finansowej PPK.

Wpłaty na rachunki uczestników PPK

Pierwsze składki mają być naliczone i pobrane od pierwszego wynagrodzenia, wypłaconego po zawarciu umowy o prowadzenie PPK.

Obowiązkiem pracodawcy jest przekazanie tych wpłat do wybranej instytucji finansowej do 15. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym wpłaty te zostały obliczone i pobrane.

Podstawowe wysokości składek do Pracowniczych Planów Kapitałowych, które będą finansowane przez podmiot zatrudniający i oszczędzającego w PPK, wynoszą:

• 2% po stronie osoby zatrudnionej,
• 1,5% po stronie zatrudniającego.

Ustawa umożliwia obniżenie wpłat uczestnika PPK do wysokości nie mniejszej niż 0,5% wynagrodzenia w sytuacji, gdy jego wynagrodzenie osiągane z różnych źródeł w danym miesiącu nie przekracza kwoty odpowiadającej 1,2-krotności minimalnego wynagrodzenia za pracę.

Pracodawca ma możliwość wpłaty składki dodatkowej do wysokości 2,5% wynagrodzenia brutto. Składka dodatkowa dla pracownika wynosi 2% wynagrodzenia.

W efekcie maksymalna wpłata na PPK – w przypadku jednego pracownika – może wynosić 8% wynagrodzenia brutto.

Ustawa gwarantuje prywatność zgromadzonych w ramach PPK środków.

Podsumowanie

Prosimy o upewnienie się, że są Państwo przygotowani do wypełnienia nowych obowiązków wynikających z przepisów o PPK, w terminach wskazanych w artykule.

Przypominamy też, że przygotowaliśmy dla Państwa rozwiązanie do zarządzania programem PPK. Firmy zainteresowane nową funkcjonalnością prosimy o kontakt ze swoim opiekunem w Asseco Business Solutions.

Autor wpisu: Anna Klepka-Zakrzewska